Wat is rente op rente? Zo laat samengestelde rente je geld groeien

Rente op rente (in het Engels compound interest) is rente die je verdient over je eerdere rente, niet alleen over het geld dat je oorspronkelijk inlegde. Elke periode wordt de verdiende rente bij je saldo opgeteld, dus de rente van de volgende periode wordt berekend over een groter bedrag en je geld groeit in de loop van de tijd sneller. Bij beleggen geldt hetzelfde idee voor herbelegde dividenden en winsten. Daarom is vroeg beginnen belangrijker dan groot beginnen.

Wat is rente op rente?

Rente op rente is het proces waarbij verdiende rente bij de hoofdsom wordt opgeteld, zodat toekomstige rente over allebei wordt betaald. De hoofdsom is het geld dat je stort of belegt; de rente is het percentage dat je daarover verdient per periode, meestal per jaar.

Enkelvoudige rente is het tegenovergestelde: je verdient alleen rente over de oorspronkelijke hoofdsom. De twee klinken vergelijkbaar, en in het eerste jaar geven ze precies hetzelfde resultaat. Het verschil ontstaat vanaf het tweede jaar, en het wordt steeds groter.

Zo werkt rente op rente: een voorbeeld in euro’s

Zo werkt rente op rente op € 1.000 bij een jaarlijkse rente van 5%, vergeleken met enkelvoudige rente tegen hetzelfde percentage.

In het eerste jaar leveren beide € 50 op. In het tweede jaar levert rente op rente € 52,50 op in plaats van € 50, omdat de rente wordt berekend over € 1.050. Na 20 jaar is het saldo met rente op rente gegroeid met € 1.653, tegenover € 1.000 met enkelvoudige rente. Dat verschil is de kracht van rente op rente: groei die langzaam begint en daarna versnelt.

De formule is: eindbedrag = hoofdsom × (1 + rentepercentage) tot de macht van het aantal jaren. Wordt de rente per maand of per kwartaal uitbetaald, dan deel je het rentepercentage door het aantal periodes per jaar en vermenigvuldig je het aantal jaren met dat aantal periodes, wat een iets hoger resultaat geeft.

Regelmatig inleggen maakt het grootste verschil

De meeste mensen beleggen niet één bedrag ineens; ze beleggen elke maand een vast bedrag, bijvoorbeeld € 100. Deze tabel gaat uit van een rendement van 6% per jaar, maandelijks samengesteld, vóór kosten en belastingen. Het is een illustratie, geen voorspelling: aandelen leveren niet elk jaar netjes 6% op, en in het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.

Kijk naar de laatste twee rijen. Tien jaar extra inleggen voegt € 12.000 van je eigen geld toe, maar de eindwaarde verdubbelt ongeveer. Daarom wint vroeg beginnen met beleggen het van later meer beleggen. Regelmatig inleggen volgens een vast schema heet dollar cost averaging, en dat past van nature bij rente op rente.

De regel van 72

De regel van 72 is een snelle manier om te schatten hoe lang het duurt voordat je geld verdubbelt: deel 72 door het jaarpercentage. Bij 6% verdubbelt geld in ongeveer 12 jaar; bij 8% in ongeveer 9 jaar. Het is een schatting, maar een goede voor percentages tussen ongeveer 2% en 10%.

APR vs APY: zo zie je rente op rente terug in percentages

APR en APY zijn twee manieren om dezelfde rente uit te drukken, en het verschil is rente op rente. De annual percentage rate (APR) is het enkelvoudige percentage per jaar. De annual percentage yield (APY) rekent het effect van rente op rente mee, dus die laat zien wat je echt in een jaar verdient.

Een spaarrekening met 5% APR waarbij de rente maandelijks wordt bijgeschreven, heeft een APY van ongeveer 5,12%. Hoe vaker de rente wordt bijgeschreven, hoe groter het verschil. In Ierland heet hetzelfde idee vaak AER, de annual equivalent rate. Vergelijk bij aanbiedingen APY met APY. Lees meer onder APY.

Rente op rente bij beleggen: aandelen, fondsen en dividend

Aandelen en fondsen betalen geen vaste rente, maar ze groeien op dezelfde manier als je herbelegt wat ze opleveren. Als een fonds dividend uitkeert en je daarmee extra deelnemingen koopt, wordt het dividend van volgend jaar over meer deelnemingen betaald. Koerswinsten werken ook als rente op rente, omdat groei voortbouwt op groei.

Brokers in de EU bieden van veel ETF’s en beleggingsfondsen twee versies aan: uitkerende fondsen keren het dividend aan je uit, en accumulerende fondsen herbeleggen het automatisch. Met accumulerende fondsen gaat rente op rente vanzelf, al verschilt de belasting per land.

Kosten stapelen zich ook op, maar in je nadeel. Een fonds dat 1% per jaar rekent in plaats van 0,2%, neemt elk jaar een hap uit een groeiend saldo, dus over tientallen jaren kan het verschil in kosten je duizenden euro’s kosten. Daarom wegen kosten zwaar mee als we brokers vergelijken.

Waarom rente op rente voor jou in de EU belangrijk is

Rente op rente is belangrijk omdat tijd het meeste werk doet, en alles wat dat onderbreekt, zoals kosten, belastingen, inflatie of opnames, verlaagt het eindresultaat.

• Inflatie. Als je spaargeld 2% oplevert terwijl de prijzen 3% stijgen, verliest je geld koopkracht, ook al groeit het saldo.
• Belastingen. In Nederland belast box 3 elk jaar een vast forfaitair rendement op je beleggingen, wat ze ook echt hebben opgeleverd. In Duitsland worden rente en dividend belast tegen een vast tarief van 25% plus solidariteitstoeslag boven een vrijstelling van € 1.000. Beide verkleinen wat er overblijft om verder te groeien.
• Bescherming. De depositogarantiestelsels in de EU dekken spaargeld tot € 100.000 per persoon per bank, en beleggerscompensatiestelsels dekken minstens € 20.000 als een broker failliet gaat. Geen van beide dekt marktverliezen of crypto.

Rente op rente in crypto

In crypto betekent rente op rente meestal dat je stakingbeloningen of rente uit lending herbelegt. Beloningen voor staking worden vaak als APY uitgedrukt, maar je wordt betaald in de munt zelf, dus de waarde in euro’s schommelt nog steeds mee met de koers. Een APY van 5% in een munt die 40% daalt, laat je met minder euro’s achter dan waarmee je begon. Je kunt geld verliezen terwijl je “verdient”.

Daarnaast is er het Compound-protocol: een decentraal lendingplatform op Ethereum, onderdeel van DeFi, waar mensen crypto aanbieden om rente te verdienen en lenen met onderpand. De rente beweegt mee met vraag en aanbod, en houders van de COMP-token stemmen over wijzigingen. Het draait op smart contracts, niet als een bedrijf met een vergunning, dus de beleggersbescherming van MiCA geldt er niet voor.

De keerzijde: rente op rente over schulden

Rente op rente werkt net zo goed bij leningen. Bij een creditcard wordt onbetaalde rente bij het saldo opgeteld, en daarover betaal je dan ook weer rente, dus een schuld kan snel groeien. Dure schulden aflossen is vaak het beste “rendement” dat je kunt krijgen, voordat je begint met beleggen.

Zo laat je rente op rente voor je werken

Je laat rente op rente voor je werken door het tijd, regelmatig geld en zo min mogelijk onderbrekingen te geven. Vier gewoontes zijn het belangrijkst:

1. Begin vroeg met beleggen. Ook kleine bedragen profiteren van extra jaren, zoals de tabel met € 100 per maand laat zien.
2. Automatiseer regelmatige inleg. Een periodieke overboeking van € 50 of € 100 per maand naar een spaarrekening of beleggingsrekening houdt rente op rente zonder moeite op gang.
3. Herbeleg je opbrengsten. Kies accumulerende fondsen of zet het herbeleggen van dividend aan, en laat de rente die je verdient op de rekening staan.
4. Houd de kosten laag. Vergelijk de kosten voordat je een rekening opent: lagere jaarlijkse kosten laten meer over om te laten groeien.

Veel EU-landen bieden ook pensioenrekeningen met belastingvoordeel, die je kunnen helpen de groei op lange termijn te maximaliseren. De regels verschillen per land, dus bekijk de mogelijkheden waar je woont.

Conclusie: rente op rente in het kort

Rente op rente maakt van kleine, regelmatige bedragen grote sommen, maar alleen met tijd, lage kosten en geduld. Begin vroeg met beleggen, houd de kosten laag, herbeleg je opbrengsten en vermijd schulden met een hoge rente. Wantrouw elk product dat snelle groei door rente op rente belooft.

Verwante begrippen

• APY
• Rente
• Staking
• DeFi
• Yield farming