Wat is slashing in crypto? Straffen bij staking uitgelegd

Slashing is de straf die een proof-of-stake-blockchain oplegt als een validator de belangrijkste regels breekt, bijvoorbeeld door twee tegenstrijdige blokken te ondertekenen. Een deel van de munten die de validator in staking heeft, wordt vernietigd en de validator wordt meestal uit het netwerk gezet. Valsspelen kost dus echt geld.

Staket je crypto, via een exchange of zelf, dan is slashing een van de risico’s achter je beloningen. Voor de meeste gewone stakers is het een klein risico, maar het helpt om te weten hoe het werkt en wie betaalt als het gebeurt.

Wat is slashing in crypto?

Slashing is de manier waarop het protocol wangedrag van validators bestraft, met financiële straffen die rechtstreeks van de stake worden afgehaald. In proof-of-stake-protocollen zetten validators munten vast als onderpand, zodat ze het recht krijgen om nieuwe blokken voor te stellen en te stemmen over blokken van andere validators. Breekt een validator de consensusregels op een manier die het netwerk kan schaden, dan neemt het protocol een deel van dat onderpand af.

Dat is de kern van het slashingmechanisme: eerlijke validators verdienen stakingbeloningen, validators die zich misdragen verliezen geld. Omdat de straf automatisch is en in de code staat, hoeft niemand een bedrijf of rechter te vertrouwen om hem op te leggen.

Waarom proof-of-stake-netwerken slashing nodig hebben

PoS-netwerken hebben slashing nodig omdat staking alleen geen kwaadwillend gedrag tegenhoudt. Zonder straf zou een validator zonder kosten kunnen stemmen op twee concurrerende versies van de keten, in de hoop dat een van beide wint.

In een proof-of-worksysteem zoals Bitcoin kost een aanval op het netwerk elektriciteit en hardware. Bij proof of stake komen de kosten uit het risico dat je munten in staking verliest. Slashing geeft het consensusmechanisme zijn economische prikkels: deelnemers aan het netwerk die de keten aanvallen, bijvoorbeeld door in feite de geschiedenis te veranderen, verliezen een deel van hun stake. Dat bedoelen mensen met economische finaliteit: zodra genoeg validators voor een blok hebben gestemd, zou het terugdraaien ervan aanvallers een enorme hoeveelheid geslashte munten kosten. Het is een belangrijk onderdeel van de beveiliging en de integriteit van het netwerk.

Zo werkt slashing

Slashing werkt door on-chain te bewijzen dat een validator twee berichten heeft ondertekend die niet allebei waar kunnen zijn. Elke deelnemer aan het netwerk die zo’n paar ziet, kan het als bewijs indienen, en het protocol bestraft de geslashte validator dan automatisch.

Wat slashing op Ethereum veroorzaakt

Op het Ethereum-netwerk zijn er drie overtredingen waarvoor je geslasht kunt worden. Alle drie zijn schendingen van de consensusregels, geen fouten zoals offline zijn:

• Dubbel blokken ondertekenen. Een blokvoorsteller maakt twee verschillende blokken voor hetzelfde slot. Dat is een oneerlijk voorstel, omdat het netwerk dan twee versies van hetzelfde blok krijgt.
• Dubbel stemmen. Een validator ondertekent twee verschillende attestaties (stemmen) voor dezelfde doel-epoch.
• Omsluitend stemmen (surround voting). Een validator ondertekent een attestatie die een eerdere attestatie “omsluit”, wat kan helpen blokken te herschrijven waarover al overeenstemming was.

In elk geval ondertekent dezelfde validator twee berichten die met elkaar in strijd zijn, met dezelfde validatorsleutel. Twee blokken voor hetzelfde slot of tegenstrijdige attestaties leiden tot slashing. Offline zijn (liveness faults) niet: een Ethereum-validator die offline is, mist alleen beloningen en betaalt kleine straffen voor inactiviteit.

Hoe een straf door slashing eruitziet

Straffen door slashing op Ethereum bestaan uit lagen:

1. Eerste straf. Een kleine fractie van het effectieve saldo van de validator (de stake die het protocol meetelt) wordt meteen verbrand.
2. Gedwongen vertrek. De validator wordt uit de set van validators gezet. Hij kan geen beloningen meer verdienen en moet ongeveer vijf weken wachten voordat de resterende stake kan worden opgenomen.
3. Correlatiestraf. Halverwege die periode volgt een extra straf, op basis van hoeveel andere validators rond dezelfde tijd zijn geslasht. Eén geïsoleerde geslashte validator verliest weinig; worden veel validators tegelijk geslasht bij een gecoördineerde aanval, dan kan de straf oplopen tot de volledige stake.

Die correlatiestraf is het slimme deel. Een onbedoelde fout van één operator kost weinig. Een aanval waarbij meerdere validators betrokken zijn, is ruïneus.

Regels voor slashing op andere netwerken

De regels voor slashing verschillen per PoS-netwerk. Veel ketens die op Cosmos zijn gebaseerd, slashen voor dubbel ondertekenen en ook voor lange downtime, met percentages die de governance van elke keten vaststelt, en ze zetten de validator tijdelijk “in de gevangenis”. Op netwerken zoals Polkadot en Cosmos kunnen mensen die aan een validator delegeren een deel van hun gedelegeerde stake verliezen als die validator wordt geslasht. Sommige netwerken, zoals Cardano, slashen helemaal niet en vertrouwen op andere prikkels. Controleer altijd de regels van het specifieke netwerk voordat je staket.

Een voorbeeld: wat slashing betekent voor je stake

Stel dat je voor € 2.000 aan ETH staket via een stakingaanbieder, en dat een van de node-operators van die aanbieder dezelfde validator als back-up op twee servers draait. Beide kopieën ondertekenen een blok voor hetzelfde slot, en de validator wordt geslasht. In een geïsoleerd geval als dit is het eerste verlies klein, maar de validator moet vertrekken, dus dat deel van de pool verdient een aantal weken niets.

Of je het merkt, hangt af van de aanbieder. Is je € 2.000 over veel validators verspreid, dan wordt de klap verdeeld. Vergoedt de aanbieder verliezen door slashing, dan verlies je misschien niets. Geven de voorwaarden verliezen aan jou door, dan daalt je saldo. Het grotere risico is een aanbieder van wie alle validators tegelijk worden geslasht, bijvoorbeeld na een softwarefout, omdat de correlatiestraf precies die situatie bestraft.

Slashingrisico onder MiCA

Staking valt vaak niet onder MiCA, dus in de EU kun je er niet van uitgaan dat een toezichthouder heeft gecontroleerd hoe verliezen door slashing worden afgehandeld. Exchanges met een vergunning kunnen staking aanbieden als apart product met aparte voorwaarden. Bitvavo meldt bijvoorbeeld dat zijn staking- en lendingproducten niet onder MiCA zijn gereguleerd (zie onze review van Bitvavo), en Crypto.com zegt hetzelfde over zijn Earn- en stakingproducten (zie onze review van Crypto.com).

In de praktijk betekent dat drie controles voordat je op een platform staket:

• Wie draait de validators: de exchange zelf of een derde partij?
• Wie betaalt als een validator wordt geslasht: de aanbieder of jij?
• Hoe lang duurt unstaken, en wat gebeurt er met je munten als de aanbieder failliet gaat?

Onze pagina over staking en onze lijst van de beste platforms voor staking behandelen deze punten uitgebreider.

Zo vermijden validators slashing

Node-operators vermijden slashing vooral door ervoor te zorgen dat dezelfde validatorsleutel nooit op twee plekken tegelijk draait. De meeste echte slashings kwamen tot nu toe voort uit opstellingen die de prestaties of de uptime moesten verbeteren, zoals een back-upmachine die begon te ondertekenen terwijl de hoofdmachine nog draaide.

Goede praktijken zijn onder meer:

• Slashingbescherming. Validatorclientsoftware houdt een database voor slashingbescherming bij die weigert een bericht te ondertekenen dat in strijd is met een eerder bericht. Verwijder die nooit als je een validator verhuist.
• Eén sleutel, één machine. Accepteer liever een paar minuten downtime dan een validator twee keer te draaien.
• Diversiteit van clients. Minder gebruikte clientimplementaties verkleinen de kans dat één bug het grootste deel van de validatorset tegelijk treft.
• Zorgvuldige migraties. Wacht tot de oude machine helemaal is gestopt voordat je de nieuwe start.

Draai je zelf geen validator, dan is je belangrijkste middel het kiezen van een aanbieder met een duidelijke staat van dienst bij het draaien van validators en duidelijke voorwaarden over wie verliezen door slashing draagt.

Conclusie

Slashing maakt het duur om proof of stake aan te vallen: validators die tegenstrijdige berichten ondertekenen, verliezen een deel van hun stake en worden eruit gezet. Voor gewone stakers is het een echt maar meestal klein risico, kleiner dan koersschommelingen of het faillissement van een aanbieder. Controleer voordat je staket welke slashingregels gelden op het netwerk waarop je staket, en wie betaalt als het gebeurt.

Verwante begrippen

• Staking
• Validator
• Proof of stake
• Consensusmechanisme
• Node